୧୯୫୦ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୫ ତାରିଖ, ଶ୍ରୀଅରବିନ୍ଦଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ପ୍ରୟାଣ ଦିବସ। ଆମ ଦେଶର ଏହି ମହାନ ଦାର୍ଶନିକ, ଯୋଗୀ, ଗୁରୁ, କବି, ଜାତୀୟତାବାଦୀ ବିପ୍ଳବୀଙ୍କର ଆବିର୍ଭାବ ଘଟିଥିଲା ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ, ୧୮୭୨ରେ। ମହାକାବ୍ୟ ‘ସାବିତ୍ରୀ’ ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୃତି ଭାବରେ ସ୍ୱୀକୃତ। କିନ୍ତୁ ଅନେକଙ୍କୁ ହୁଏତ ଅଜଣା ଯେ ଏହି ଅସାମାନ୍ୟ କାବ୍ୟକୃତିକୁ ସେ ଦୀର୍ଘ ପ୍ରାୟ ୫୦ ବର୍ଷ ଧରି ଲେଖୁଥିଲେ। ଥରେ କି ଦି’ଥର ନୁହେଁ- ଅଠର ଥର ସେ ତାହାର ପୁନର୍ଲିଖନ କରିଥିଲେ।
ନିରଦବରଣ ତାଲୁକଦାର ନାମକ ଜଣେ ଶିଷ୍ୟ ଥରେ ତାଙ୍କୁ ଏ ସଂପର୍କରେ ପଚାରିଥିଲେ- “ଆମେ ଅନେକ ସମୟରେ ବିସ୍ମିତ ହେଉ ଯେ ଆପଣଙ୍କ ପରି ଜଣେ ସିଦ୍ଧସାଧକ କାହିଁକି ବାରମ୍ବାର ‘ସାବିତ୍ରୀ’ର ପୁନର୍ଲିଖନ କରୁଥିଲେ? ଆପଣଙ୍କର ସବୁ ଅନ୍ତଃପ୍ରେରଣା ତ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଆପଣଙ୍କର ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ! ତାହା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଏପରି ବାରମ୍ବାର ପୁନର୍ଲିଖନର କି ପ୍ରୟୋଜନ ବା ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଥିଲା?”
